16 miesięcy nowosądeckiej Solidarności na tle historii NSZZ Solidarnośc - Kamysz Marta (My University, 2006)
Szesnaście miesięcy „Solidarności” od sierpnia 1980 roku do grudnia 1981 roku stało się wielkim doświadczeniem historycznym. Okres ten w sposób istotny zaważył na losach kraju i zapisał się w pamięci większości mieszkańców naszego kraju. Stał się narodowym symbolem. Jednak pomimo ogólnej znajomości bohaterów i zdarzeń tamtego okresu, losy i zasługi innych niż Wybrzeże czy Śląsk ośrodków „Solidarności” nie są znane szerzej. Celem niniejszej pracy jest przeanalizowanie działalności nowosądeckiej „Solidarności” przy jednoczesnym dostarczeniu odpowiedniej ilości informacji dotyczących wydarzeń przed jak i po 1980 roku w skali całego kraju. Przedstawiono znaczenie historii w ruchu „Solidarność” w latach 1980 -1981. Opisano powstanie i działalność „Solidarności” oraz dokonano prezentacji działalności nowosądeckiej ‘Solidarności”. Jako jeden z ważniejszych lokalnych ośrodków ruchu „Solidarność” regionu Małopolska przyczyniła się ona do zapoczątkowania i rozwoju ruchu związkowego na terenie województwa nowosądeckiego. Było to o tyle trudne, iż Nowy Sącz jako miasto peryferyjne, oddalone od głównych ośrodków decyzyjnych „Solidarności”, miało o wiele większe trudności w zorganizowaniu i skonsolidowaniu swojej działalności. Pozbawione doświadczeń, musiało „stoczyć samotną walkę z wrogiem”. Poczynania i sama działalność nowosądeckiej „Solidarności”, obejmująca swoim zasięgiem okoliczne miasta, w tym Limanową, Nowy Targ, Gorlice oraz nieco mniejsze miejscowości daje podstawę do uznania jej za aktywną i energiczną. W późniejszym okresie jej główni członkowie swoją działalnością daleko wykraczali poza obręb Sądecczyzny. Inicjowali i podejmowali wiele przedsięwzięć dotyczących ogólnego charakteru Związku. Ponadto jej główny aktyw wszedł również w skład władz Zarządu Regionu Małopolska, angażując się w rozwój jego struktur.
A 16-month history of Solidarity in Nowy Sącz as part of the history of NSZZ Solidarity
Keywords: Solidarność; opozycja; województwo nowosądeckie; region Małopolska; ruch związkowy; Nowy Sącz