Samoocena a style radzenia sobie ze stresem u pacjentów uzależnionych leczonych ambulatoryjnie.

Abstract

Samoocena oraz style radzenia sobie ze stresem stanowią istotne czynniki psychologiczne związane z funkcjonowaniem osób uzależnionych leczonych ambulatoryjnie. Badania przeprowadzono wśród pacjentów uczestniczących w ambulatoryjnym leczeniu uzależnienia od substancji psychoaktywnych, a hipotezy testowano poprzez analizę poziomu samooceny, dominujących stylów radzenia sobie ze stresem oraz zależności pomiędzy tymi zmiennymi. Wykorzystano Skalę Samooceny SES Morrisa Rosenberga, Kwestionariusz Radzenia Sobie w Sytuacjach Stresowych CISS oraz autorski kwestionariusz socjodemograficzny. Wyniki badań wykazały, że w badanej grupie częściej występowała samoocena niska lub przeciętna niż wysoka. Potwierdzono dodatni związek pomiędzy poziomem samooceny a zadaniowym stylem radzenia sobie ze stresem, co oznacza, że wyższa samoocena sprzyjała bardziej aktywnemu podejściu do trudności. Stwierdzono również ujemny związek pomiędzy samooceną a stylem emocjonalnym, wskazujący, że niższa samoocena wiązała się z większą koncentracją na przeżywanych emocjach. Nie potwierdzono natomiast związku samooceny ze stylem unikowym. Uzyskane wyniki wskazują na znaczenie wzmacniania realistycznej samooceny oraz rozwijania konstruktywnych strategii radzenia sobie ze stresem w terapii osób uzależnionych.Self-esteem and coping styles are important psychological factors related to the functioning of individuals undergoing outpatient treatment for substance use disorders. The study was conducted among patients receiving outpatient treatment for addiction to psychoactive substances, and the hypotheses were tested by analysing the level of self-esteem, dominant coping styles, and the relationships between these variables. The Rosenberg Self-Esteem Scale (SES), the Coping Inventory for Stressful Situations (CISS), and an original sociodemographic questionnaire were used. The results showed that low or average self-esteem occurred more frequently than high self-esteem in the studied group. A positive relationship was confirmed between the level of self-esteem and the task-oriented coping style, which means that higher self-esteem was associated with a more active approach to difficulties. A negative relationship was also found between self-esteem and the emotion-oriented coping style, indicating that lower self-esteem was associated with a stronger focus on experienced emotions. No relationship was confirmed between self-esteem and the avoidance-oriented coping style. The findings indicate the importance of strengthening realistic self-esteem and developing constructive coping strategies in the therapy of individuals with substance use disorders.