Depresja i lęk u młodzieży w Młodzieżowych Ośrodkach Socjoterapii

Abstract

Celem pracy było określenie poziomu nasilenia objawów depresji oraz lęku wśród młodzieży przebywającej w Młodzieżowym Ośrodku Socjoterapii (MOS), a także analiza zależności pomiędzy lękiem, depresją i wybranymi czynnikami psychospołecznymi. W badaniu zastosowano Inwentarz Stanu i Cechy Lęku STAI do pomiaru lęku jako stanu i lęku jako cechy, Zestaw Kwestionariuszy do Diagnozy Depresji u Dzieci i Młodzieży CDI-2 w wersji samoopisowej do oceny nasilenia objawów depresyjnych oraz ankietę własną obejmującą pytania dotyczące danych socjodemograficznych, sytuacji rodzinnej, edukacyjnej i społeczno-emocjonalnej. W badaniu uczestniczyło 100 osób w wieku od 15 do 19 lat, w tym 42 chłopców oraz 58 dziewcząt. Uzyskane wyniki wykazały, że poziom nasilenia depresji w badanej grupie był wysoki, natomiast poziom lęku utrzymywał się na poziomie średnim. Stwierdzono dodatnią zależność pomiędzy poziomem lęku a nasileniem objawów depresji. Dziewczęta osiągały wyższe wyniki zarówno w zakresie lęku, jak i depresji niż chłopcy. Ponadto nasilenie lęku jako cechy oraz objawów depresyjnych było ujemnie powiązane z oceną własnych wyników w nauce i oceną relacji rówieśniczych. Wykazano również, że osoby, które doświadczyły w ciągu ostatnich 12 miesięcy wydarzeń wpływających na ich samopoczucie, charakteryzowały się wyższym nasileniem lęku jako cechy oraz wyższym poziomem objawów depresyjnych niż osoby, które nie deklarowały takich doświadczeń. Wyniki wskazują, że młodzież przebywająca w MOS stanowi grupę szczególnie narażoną na trudności emocjonalne, co uzasadnia potrzebę wczesnej diagnozy oraz podejmowania adekwatnych działań psychologicznych i wychowawczych.

The aim of the study was to assess the severity of depressive symptoms and anxiety among adolescents residing in a Youth Sociotherapy Center (MOS), as well as to analyze the relationships between anxiety, depression, and selected psychosocial factors. The study used the State-Trait Anxiety Inventory (STAI) to measure state and trait anxiety, the Children’s Depression Inventory 2 (CDI-2), self-report version, to assess the severity of depressive symptoms, and an author-designed questionnaire covering sociodemographic data as well as family, educational, and socio-emotional functioning. The sample consisted of 100 participants aged 15 to 19 years, including 42 boys and 58 girls. The findings showed that the level of depressive symptoms in the study group was high, while the level of anxiety was moderate. A positive relationship was found between anxiety and depressive symptoms. Girls scored higher than boys on both anxiety and depression measures. Moreover, trait anxiety and depressive symptoms were negatively associated with self-rated academic performance and peer relationships. It was also demonstrated that adolescents who had experienced an event affecting their well-being within the last 12 months presented higher levels of trait anxiety and depressive symptoms than those who had not reported such experiences. The results indicate that adolescents residing in MOS constitute a group particularly vulnerable to emotional difficulties, which highlights the need for early assessment and the implementation of appropriate psychological and educational support.