Inteligencja emocjonalna, samoocena i współczucie wobec siebie jako zasoby psychospołecznego funkcjonowania dorosłych dzieci z rodzin dysfunkcyjnych z doświadczeniem przewlekłej choroby somatycznej – studium przypadku

Abstract

Celem pracy była analiza znaczenia inteligencji emocjonalnej, samooceny oraz współczucia wobec siebie na funkcjonowanie dorosłych dzieci wychowujących się w rodzinach dysfunkcyjnych z doświadczeniem długotrwałej choroby somatycznej rodzica. Badanie przeprowadzono metodą studium przypadku z udziałem pięciu osób dorosłych. Wykorzystano wywiad psychologiczny oraz standaryzowane narzędzia psychometryczne: Popularny Kwestionariusz Inteligencji Emocjonalnej (PKIE), Skalę Samooceny Rosenberga (SES) oraz Skalę Współczucia dla Samego Siebie (SCS). Uzyskane wyniki wskazują, że poziom inteligencji emocjonalnej, samooceny oraz współczucia wobec siebie pozostaje w związku z funkcjonowaniem psychospołecznym badanych. We wszystkich analizowanych przypadkach doświadczenie długotrwałej choroby somatycznej rodzica miało wpływ na rozwój oraz funkcjonowanie w życiu dorosłym, jednak jego charakter i nasilenie były zróżnicowane. Największe trudności obserwowano u osób, które doświadczały ograniczonej dostępności emocjonalnej opiekunów, przedwczesnego przejmowania odpowiedzialności oraz niezaspokojenia potrzeb emocjonalnych. Większość uzyskanych wyników znajduje potwierdzenie w literaturze przedmiotu, jednocześnie wskazując, że konsekwencje dorastania w rodzinie dysfunkcyjnej z przewlekłą chorobą somatyczną mają charakter złożony i zależą od wielu czynników indywidualnych oraz środowiskowych.

The aim of this study was to analyse the significance of emotional intelligence, self-esteem, and self-compassion for the psychosocial functioning of adult children raised in dysfunctional families with the experience of a parent's chronic somatic illness. The study was conducted using a case study design involving five adult participants. The research employed a psychological interview and the following standardized psychometric instruments: the Popular Emotional Intelligence Questionnaire (PKIE), the Rosenberg Self-Esteem Scale (SES), and the Self-Compassion Scale (SCS). The findings indicate that the levels of emotional intelligence, self-esteem, and self-compassion were associated with the participants' psychosocial functioning. In all analysed cases, the experience of a parent's chronic somatic illness affected participants' development and functioning in adulthood; however, the nature and severity of these effects varied. The greatest difficulties were observed among individuals who experienced limited emotional availability of their caregivers, premature assumption of responsibility, and unmet emotional needs. Most of the findings are consistent with the existing literature, while also suggesting that the consequences of growing up in a dysfunctional family affected by chronic somatic illness are complex and depend on a range of individual and environmental factors.