„Rola podcastów kryminalnych i narracji o zbrodniach w regulacji lęku u osób o podwyższonym poziomie lękliwości – badanie jakościowe”

Abstract

Celem pracy było zbadanie roli podcastów kryminalnych i narracji o zbrodniach w regulacji lęku u osób o podwyższonym poziomie lękliwości. Praca opiera się na założeniach psychologii emocji, psychologii mediów oraz teorii regulacji emocji. Badanie przeprowadzono z wykorzystaniem metodologii jakościowej wśród pięciu osób regularnie słuchających podcastów kryminalnych i deklarujących podwyższony poziom lęku. Zastosowano wywiady częściowo ustrukturyzowane, arkusz reakcji własnych oraz kwestionariusze STAI, CISS i IVE. Analiza danych została przeprowadzona zgodnie z założeniami analizy tematycznej. Wyniki wskazały, że motywacje badanych obejmowały przede wszystkim ciekawość poznawczą, potrzebę zrozumienia mechanizmów zbrodni oraz dążenie do zwiększenia poczucia kontroli nad potencjalnym zagrożeniem. Kontakt z treściami kryminalnymi wiązał się z ambiwalentnymi reakcjami emocjonalnymi, obejmującymi zarówno napięcie i niepokój, jak i zainteresowanie oraz subiektywnie odczuwaną ulgę. Dla większości badanych podcasty kryminalne pełniły funkcję regulacyjną, umożliwiając oswajanie lęku poprzez kontrolowaną ekspozycję na treści związane z zagrożeniem. Jednocześnie nadmierna ekspozycja mogła nasilać hiperczujność i koncentrację na zagrożeniach.

The aim of this thesis was to examine the role of true crime podcasts and crime-related narratives in anxiety regulation among individuals with elevated trait anxiety. The study was grounded in the psychology of emotions, media psychology, and emotion regulation theory. A qualitative research design was employed with five participants who regularly consumed true crime content and reported elevated anxiety levels. Data were collected using semi-structured interviews, self-reaction sheets, and the STAI, CISS, and IVE questionnaires. The collected material was analyzed using thematic analysis. The findings indicated that participants’ motivations included cognitive curiosity, a need to understand criminal behavior, and a desire to increase their sense of control over potential threats. Exposure to crime-related content was associated with ambivalent emotional responses, including tension and anxiety, but also interest and subjective relief. For most participants, true crime podcasts served a regulatory function by enabling gradual anxiety habituation through controlled exposure to threat-related content. At the same time, excessive exposure could intensify hypervigilance and threat-focused attention.