Poziom lęku i samooceny a sposoby korzystania z Internetu przez uczniów szkoły podstawowej

Abstract

Streszczenie Niniejsza praca podejmuje problematykę współwystępowania aktywności w cyberprzestrzeni z poziomem lęku oraz stabilnością samooceny wśród 14-letnich uczniów szkoły podstawowej. W badaniach przyjęto założenie, że dla współczesnych nastolatków świat wirtualny stanowi istotne środowisko regulacji emocjonalnej. W części teoretycznej przedstawiono psychologiczne aspekty lęku, ujmowanego zarówno jako przejściowy stan, jak i względnie stała cecha jednostki, a także strukturę samooceny. Omówiono mechanizm wykorzystywania Internetu jako narzędzia eskapizmu kompensacyjnego i doraźnej poprawy nastroju. Przeanalizowano specyfikę dymorfizmu płciowego w obszarze zachowań cyfrowych oraz rolę narzędzi opartych na Sztucznej Inteligencji jako formy wsparcia emocjonalnego u uczniów doświadczających nasilonego niepokoju.Część badawcza koncentruje się na analizie statystycznej relacji między poziomem lęku i samooceny uczniów a charakterem ich aktywności online. W badaniu ilościowym wykorzystano standaryzowane narzędzia psychometryczne: Inwentarz Stanu i Cechy Lęku dla Dzieci (STAIC), Skalę Samooceny SES M. Rosenberga oraz autorski kwestionariusz ankiety.Wyniki badań własnych (N=102) wykazały istotne zależności między niską samooceną i wysokim poziomem lęku a intensywnością korzystania z mediów społecznościowych u dziewcząt, a także ujemną korelację między nasileniem lęku a czasem poświęcanym na gry online w grupie chłopców. Na podstawie uzyskanych wyników opracowano rekomendacje praktyczne dla systemu pomocy psychologiczno-pedagogicznej.

Abstract This study examines the relationship between online activity and levels of anxiety and self-esteem stability among 14-year-old elementary school students. The research is based on the assumption that, for today’s teenagers, the virtual world serves as a significant environment for emotional regulation. The theoretical section presents the psychological aspects of anxiety, viewed both as a transient state and as a relatively stable trait of the individual, as well as the structure of self-esteem. The mechanism of using the Internet as a tool for compensatory escapism and immediate mood improvement is discussed. The specifics of gender dimorphism in the area of digital behaviors and the role of Artificial Intelligence-based tools as a form of emotional support for students experiencing heightened anxiety are analyzed. The research section focuses on a statistical analysis of the relationship between students’ levels of anxiety and self-esteem and the nature of their online activity. The quantitative study utilized standardized psychometric tools: the State-Trait Anxiety Inventory for Children (STAIC), M. Rosenberg’s Self-Esteem Scale (SES), and an original survey questionnaire. The results of our own research (N=102) revealed significant associations between low self-esteem and high levels of anxiety and the intensity of social media use among girls, as well as a negative correlation between anxiety severity and time spent on online gaming among boys. Based on the results obtained, practical recommendations were drawn up for the psychological and educational support system.