Samoocena, objawy depresyjne oraz świadomość, postawy i bariery korzystania z pomocy psychologicznej u kobiet w okresie okołoporodowym.

Abstract

Praca ma charakter teoretyczno-empiryczny i dotyczy zależności pomiędzy poziomem samooceny, nasileniem objawów depresyjnych oraz świadomością, postawami i barierami związanymi z korzystaniem z pomocy psychologicznej przez kobiety w okresie okołoporodowym. Celem badań było określenie związku pomiędzy poziomem samooceny a nasileniem objawów depresyjnych oraz analiza czynników wpływających na korzystanie z pomocy psychologicznej. Badaniem objęto 120 kobiet znajdujących się w okresie po porodzie. W badaniu uwzględniono zmienne socjodemograficzne i medyczne, takie jak wiek, wykształcenie, sytuacja materialna, liczba ciąż i porodów, sposób zakończenia ciąży, występowanie komplikacji porodowych oraz poziom wsparcia społecznego. Zastosowano metodę sondażu diagnostycznego z wykorzystaniem Skali Samooceny Rosenberga (SES), Edynburskiej Skali Depresji Poporodowej (EPDS) oraz autorskiego kwestionariusza badającego świadomość, postawy i bariery związane z korzystaniem z pomocy psychologicznej. Wyniki badań wykazały istotny związek pomiędzy poziomem samooceny a nasileniem objawów depresyjnych. Stwierdzono również zależności pomiędzy nasileniem objawów depresyjnych a postawami wobec korzystania z pomocy psychologicznej, poziomem świadomości dotyczącym możliwości uzyskania pomocy oraz poziomem wsparcia społecznego. Wykazano ponadto, że wyższy poziom postrzeganych barier wiąże się z rzadszym korzystaniem z pomocy psychologicznej. Uzyskane wyniki podkreślają znaczenie działań psychoedukacyjnych, profilaktycznych oraz wczesnej identyfikacji kobiet zagrożonych występowaniem trudności psychicznych w okresie okołoporodowym.This thesis has a theoretical and empirical character and concerns the relationships between self-esteem, the severity of depressive symptoms, and awareness, attitudes, and barriers related to seeking psychological support among women during the perinatal period. The aim of the study was to determine the relationship between self-esteem and depressive symptoms and to analyze factors influencing the use of psychological support. The study involved 120 postpartum women. Sociodemographic and medical variables were included, such as age, education, financial situation, number of pregnancies and deliveries, mode of delivery, occurrence of childbirth complications, and level of social support. The research was conducted using a survey method and included the Rosenberg Self-Esteem Scale (SES), the Edinburgh Postnatal Depression Scale (EPDS), and a self-developed questionnaire assessing awareness, attitudes, and barriers related to seeking psychological support. The results revealed a significant relationship between self-esteem and the severity of depressive symptoms. Significant associations were also found between depressive symptoms and attitudes toward psychological support, awareness of available psychological services, and social support. Furthermore, higher levels of perceived barriers were associated with less frequent use of psychological support. The findings highlight the importance of psychoeducational and preventive interventions, as well as early identification of women at risk of psychological difficulties during the perinatal period.