Style radzenia sobie w sytuacjach stresowych a poziom odczuwanego napięcia – analiza porównawcza grupy studentów, osób pracujących oraz łączących obie te funkcje w wieku 25-45 lat

Abstract

Praca podejmuje problematykę zależności między dyspozycyjnymi stylami radzenia sobie ze stresem a poziomem i strukturą odczuwanego napięcia emocjonalnego u osób w okresie wczesnej i średniej dorosłości. Badania o charakterze korelacyjno-porównawczym przeprowadzone zostały przy użyciu Kwestionariusza Radzenia Sobie w Sytuacjach Stresowych (CISS) oraz Kwestionariusza Poczucia Stresu (KPS) na grupie 100 respondentów w wieku 25-45 lat, weryfikując założenia o psychologicznych kosztach wielozadaniowości. Uzyskane rezultaty empiryczne potwierdziły, że osoby łączące studia z pracą zawodową doświadczają istotnie wyższego poziomu napięcia emocjonalnego w porównaniu do osób realizujących tylko jedną z tych ról życiowych. Analiza statystyczna wykazała, iż styl skoncentrowany na zadaniu pełni funkcję kluczowego bufora ochronnego redukującego ogólne nasilenie stresu, podczas gdy orientacja emocjonalna stanowi silny predyktor wysokiej reaktywności intrapsychicznej. Ponadto odnotowano, że wraz z wiekiem badanych wzrasta tendencja do stosowania dojrzałych strategii zadaniowych, a płeć żeńska wyraźnie różnicuje próbę w kierunku wyższej wrażliwości na działanie stresorów. Sformułowane wnioski wskazują na konieczność wdrażania elastycznych rozwiązań systemowych w środowisku akademickim i zawodowym oraz upowszechniania treningów samoregulacji poznawczej jako kluczowych elementów profilaktyki wypalenia i ochrony zdrowia psychicznego jednostki.

The paper addresses the relationship between preferred coping styles and the level and structure of experienced emotional tension in individuals in early and middle adulthood. Correlational and comparative research was conducted using the Coping Inventory for Stressful Situations (CISS) and the Perceived Stress Questionnaire (pol. KPS) on a sample of 100 respondents aged 25–45, testing hypotheses about the psychological costs of multitasking. Empirical results confirmed that people who combine studies with employment experience a significantly higher level of emotional tension compared with those performing only one of these life roles. Statistical analysis showed that a taskoriented coping style functions as a key protective buffer reducing overall stress intensity, whereas an emotional orientation is a strong predictor of high intrapsychic reactivity. In addition, it was observed that with increasing age respondents tend to use more mature taskfocused strategies, and that women clearly differentiates the sample toward greater sensitivity to stressors. The conclusions point to the need to implement flexible systemic solutions in academic and workplace settings and to promote cognitive selfregulation training as essential elements of burnout prevention and protection of individual mental health.