Samoocena jako szkodliwy konstrukt? Od oceniania siebie do bezwarunkowego poczucia własnej wartości – studium przypadku i alternatywne ramy teoretyczne
Ładowanie...
Data
Autorzy
Tytuł czasopisma
ISSN czasopisma
Tytuł tomu
Wydawca
Abstrakt
Pomimo popularności interwencji wspierających samoocenę, istnieją istotne wątpliwości, czy wysoka samoocena rzeczywiście bezpośrednio prowadzi do pozytywnych korzyści oraz kwestia „ciemnych stron” tego konstruktu. Ponadto brak jest empirycznego potwierdzenia fundamentalnego założenia, że wartość człowieka jest zmienna, a więc wymaga samooceny do jej oszacowania. Celem badania było sprawdzenie możliwości funkcjonowania jednostki bez polegania na konstrukcie samooceny oraz osiągnięcia bezwarunkowego poczucia własnej wartości poprzez zastosowanie zaproponowanych alternatywnych ram teoretycznych obejmujących postrzeganie samooceny jako szkodliwego konstruktu, założenie stałości wartości człowieka oraz interwencji nieprowokujących ego: bezwarunkowa samoakceptacja, samowspółczucie oraz przenoszenie uwagi z samooceniania się na refleksję nad zachowaniem. Przeprowadzono studium przypadku z udziałem pięciu mężczyzn (20–39 lat) uczestniczących w 10-miesięcznej grupie wsparcia. Badanie prowadzono w trzech etapach: przed interwencją, w trakcie oraz rok po zakończeniu. Zastosowano kwestionariusze CSWS-PL i USAQ, skale SES, NGSEpl i SCS-PL oraz pogłębione wywiady. Czterech z pięciu badanych osiągnęło bezwarunkowe poczucie własnej wartości (120–140 punktów w USAQ) oraz zrezygnowało z polegania na samoocenie. Odnotowano wzrost poczucia własnej skuteczności i umiejętności samowspółczucia, poprawę jakości relacji interpersonalnych oraz istotne zmniejszenie doświadczania wstydu. Nieprecyzyjne sformułowanie części pytań w narzędziach CSWS-PL, USAQ oraz SES oraz subiektywny charakter samoopisów. Badanie wykazało obiecujący potencjał alternatywnych ram teoretycznych mogących zastąpić interwencje związane ze wzmacnianiem samooceny. Ma to istotne implikacje dla praktyki klinicznej, edukacji i procesów wychowawczych.
Despite the popularity of self-esteem enhancing interventions, there are significant doubts about whether high self-esteem actually leads directly to positive benefits, as well as concerns regarding the "dark sides" of this construct. Furthermore, there is a lack of empirical confirmation of the fundamental assumption that human worth is variable and therefore requires self-esteem for its assessment. The aim of the study was to examine the possibility of individual functioning without reliance on the self-esteem construct and achieving unconditional self-worth through the application of proposed alternative theoretical frameworks encompassing: perceiving self-esteem as a harmful construct, assuming the constancy of human worth and implementing non-ego-provoking interventions including unconditional self-acceptance, self-compassion, and shifting attention from self-evaluation to behavioral reflection. A case study was conducted with five men (ages 20–39) participating in a 10-month support group. The study was conducted in three stages: pre-intervention, during intervention, and one year post-completion. The CSWS-PL and USAQ questionnaires, SES, NGSEpl, and SCS-PL scales, as well as in-depth interviews were used. Four out of five participants achieved unconditional self-worth (120-140 points on the USAQ) and abandoned reliance on self-esteem. Increases in self-efficacy and self-compassion skills were observed, along with improved quality of interpersonal relationships and significant reduction in shame experiences. Imprecise formulation of certain items in the CSWS-PL, USAQ, and SES instruments, as well as the subjective nature of self-reports. The study demonstrated promising potential for alternative theoretical frameworks that could replace self-esteem enhancement interventions. This has significant implications for clinical practice, education, and parenting processes.
Despite the popularity of self-esteem enhancing interventions, there are significant doubts about whether high self-esteem actually leads directly to positive benefits, as well as concerns regarding the "dark sides" of this construct. Furthermore, there is a lack of empirical confirmation of the fundamental assumption that human worth is variable and therefore requires self-esteem for its assessment. The aim of the study was to examine the possibility of individual functioning without reliance on the self-esteem construct and achieving unconditional self-worth through the application of proposed alternative theoretical frameworks encompassing: perceiving self-esteem as a harmful construct, assuming the constancy of human worth and implementing non-ego-provoking interventions including unconditional self-acceptance, self-compassion, and shifting attention from self-evaluation to behavioral reflection. A case study was conducted with five men (ages 20–39) participating in a 10-month support group. The study was conducted in three stages: pre-intervention, during intervention, and one year post-completion. The CSWS-PL and USAQ questionnaires, SES, NGSEpl, and SCS-PL scales, as well as in-depth interviews were used. Four out of five participants achieved unconditional self-worth (120-140 points on the USAQ) and abandoned reliance on self-esteem. Increases in self-efficacy and self-compassion skills were observed, along with improved quality of interpersonal relationships and significant reduction in shame experiences. Imprecise formulation of certain items in the CSWS-PL, USAQ, and SES instruments, as well as the subjective nature of self-reports. The study demonstrated promising potential for alternative theoretical frameworks that could replace self-esteem enhancement interventions. This has significant implications for clinical practice, education, and parenting processes.