Walidacja autorskiej Skali Uzależniania się Dzieci od Telefonu Komórkowego

Abstract

Wszechobecna dostępność technologii sprawia, że zjawisko problematycznego używania telefonu komórkowego oraz ryzyko uzależnienia się od urządzeń staje się zauważalne już wśród dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym (4-7 lat). Głównym celem pracy jest konstrukcja oraz weryfikacja psychometryczna Skali Uzależniania się Dzieci od Telefonu Komórkowego (Tarkowski, Pietrusa, Kotara, 2026), która pozwoli na rzetelną ocenę tego zjawiska. Z uwagi na ograniczenia poznawcze oraz wiek badanej grupy, procedurę przeprowadzono z użyciem techniki ankiety internetowej (CAWI), w której respondentami byli rodzice oceniający zachowania swoich dzieci. Otrzymano 547 odpowiedzi zwrotnych, do analizy włączono 512 przypadków (264 chłopców, 248 dziewczynek). Uzyskane rezultaty wskazują, że największe znaczenie w kontekście uzależnienia się dzieci mają czynniki socjodemograficzne, takie jak: poziom wykształcenia, wiek matki oraz miejsce zamieszkania. Ponadto, wykazano silny związek pomiędzy dziennym czasem spędzanym przez dziecko przed ekranem a nasileniem symptomów uzależnienia badanym przez skalę. Równie ważnym wskaźnikiem okazała się negatywna reakcja emocjonalna dziecka na próbę odebrania mu urządzenia. Zgromadzone dane potwierdzają, że opracowane narzędzie jest skuteczne oraz podkreślają wagę wczesnej profilaktyki w środowisku rodzinnym.The widespread availability of technology means that the phenomenon of problematic mobile phone use and the risk of device addiction are becoming noticeable even among preschool and early school-age children (4-7 years old). The main objective of this study is the construction and psychometric verification of a Children's Mobile Phone Addiction Scale (Tarkowski, Pietrusa, Kotara, 2026) that will allow for a reliable assessment of this phenomenon. Due to the cognitive limitations and age of the study group, the procedure was conducted using a Computer-Assisted Web Interview (CAWI) technique, in which the respondents were parents evaluating their children's behavior. A total of 547 responses were received, and 512 cases were included in the analysis (264 boys, 248 girls). The obtained results indicate that sociodemographic factors, such as education level, mother's age, and place of residence, are of the greatest significance in the context of children's addiction. Furthermore, a strong relationship was demonstrated between the child's daily screen time and the severity of addiction symptoms measured by the scale. An equally important indicator proved to be the child's negative emotional reaction to an attempt to take the device away. The collected data confirm that the developed tool is effective and emphasize the importance of early prevention within the family environment.