Poziom stresu, style radzenia sobie ze stresem, a poziom lęku u matek dzieci chorych przewlekle, zależnych

Abstract

Celem pracy jest analiza sposobu, w jaki matki dzieci przewlekle chorych i zależnych przeżywają stres oraz lęk, a także jak radzą sobie z tymi obciążeniami w codziennym funkcjonowaniu. Doświadczenie choroby dziecka stanowi dla rodziców jedno z najtrudniejszych wydarzeń życiowych, a badania wskazują, że opiekunowie dzieci z niepełnosprawnościami częściej doświadczają podwyższonego poziomu stresu, lęku oraz objawów depresyjnych. Szczególną uwagę w pracy poświęcono matkom, które najczęściej pełnią główną rolę opiekuńczą i w największym stopniu ponoszą odpowiedzialność za funkcjonowanie dziecka. W związku z tym są one bardziej narażone na przeciążenie emocjonalne oraz trudności związane z wychowaniem i codzienną opieką. Celem badania jest pogłębienie wiedzy na temat sposobów radzenia sobie ze stresem i lękiem w tej grupie oraz lepsze zrozumienie ich potrzeb psychologicznych. Uzyskane wyniki mogą przyczynić się do opracowania skuteczniejszych form wsparcia oraz pomocy psychologicznej dla matek dzieci przewlekle chorych. W badaniu wykorzystano wywiad pogłębiony oraz obserwację, a także standaryzowane narzędzia psychologiczne: Kwestionariusz Radzenia Sobie ze Stresem CISS, Kwestionariusz Poczucia Stresu (KPS) oraz Inwentarz Stanu i Cechy Lęku STAI. Grupę badawczą stanowi pięć matek dzieci przewlekle chorych i zależnych, zmagających się z różnymi jednostkami chorobowymi, co pozwala na zróżnicowaną analizę doświadczeń badanych.The aim of this study is to analyze how mothers of chronically ill and children with high care needs experience stress and anxiety, as well as how they cope with these challenges in their daily lives. The experience of a child’s chronic illness is one of the most difficult situations for parents, and research indicates that caregivers of children with disabilities are more likely to experience increased levels of stress, anxiety, and depressive symptoms. This study focuses particularly on mothers, who are most often the primary caregivers and bear the greatest responsibility for the child’s daily functioning. As a result, they are more exposed to emotional burden and difficulties related to both caregiving and upbringing. The aim of the study is to deepen the understanding of coping mechanisms used by mothers in dealing with stress and anxiety, as well as to better identify their psychological needs. The findings may contribute to the development of more effective forms of psychological support for this group. The study employs qualitative methods, including in-depth interviews and observation, as well as standardized psychological tools: the Coping Inventory for Stressful Situations (CISS), the Perceived Stress Questionnaire (KPS), and the State-Trait Anxiety Inventory (STAI). The research group consists of five mothers of chronically ill and dependent children, each facing different medical conditions, which allows for a diverse analysis of their experiences.